( Source: Old Cottage )
Đoc lại
THIẾU THẤT LỤC MÔN
***
Cửa Thứ Nhì
PHÁ TƯỚNG LUẬN: 1- 5
A. Hán văn:
第二 門: 破 相 論 :1- 3
1. 問曰: 若復有人, 志求佛道, 當修何法, 最為省要?
答曰: 唯觀心 一法, 總攝諸法, 最為省要。
問曰: 何一法能攝諸法?
答: 心者萬法之根本, 一切諸法唯心所生。若能了心, 則萬法俱備。猶如大樹所有枝條及諸花果,皆悉依根而始生。及伐樹去根而必死。若了心修道, 則省力而易成。不了心而修道, 則費功而無益。
故知一切善惡皆由自心. 心外別求, 終無是處。
2. 問: 云何觀心稱之為了?
答。菩薩摩訶薩, 行深般若波羅蜜多時,了四大五陰本空無我。了見自心起用有二種差別。
云何為二? 一者淨心, 二者染心。 此二種心法界自然, 本來俱有。雖離假緣,合互相待。淨心恒樂善因。染體常思惡業。若不受所染, 則稱之為聖, 遂能遠離諸苦, 證涅槃樂。若隨染心造業, 受其纏覆, 則名之為凡。沈淪三界, 受種種苦。何以故? 由彼染心障真如體故。
十地經云: “ 眾生身中 有金剛佛性, 猶如日輪體明圓滿廣大無邊,只為五陰重雲覆。如瓶內燈光不能顯現。”
又涅槃經云: “ 一切眾生悉有佛性, 無明覆故, 不得解脫。” 佛性者即覺性也。但自覺覺他, 覺智明了, 則名解脫。
故知一切諸善以覺為根。因其覺根, 遂能顯現諸功德樹, 涅槃之果因此而成。如是觀心,可名為了。
3. 問: 上說真如佛性一切功德因覺為根, 未審無明之心以何為根?
答: 無明之心, 雖有八萬四千煩惱情欲及恒河沙眾惡, 皆因三毒 以為根本。其三毒者, 即貪嗔癡是也。此三毒心自能具足一切諸惡,猶如大樹, 根雖是一, 所生枝葉其數無邊。彼三毒根, 一 一 根中,生諸惡業, 百千萬億, 倍過於前,不可為喻。
如是三毒心, 於本體中, 應現六根, 亦名六賊, 即六識也。由此六識出入諸根, 貪著萬境, 能成惡業, 障真如體,故名六贼。
一切眾生由此三毒 六賊.惑 亂身心,沈沒生死輪迴六趣,受諸苦惱。猶如江河, 因少泉源, 涓流不絕, 乃能彌漫, 波濤萬里。若復有人斷其本源, 即眾流皆息。
求解脫者, 能轉三毒為三聚淨戒, 轉六賊為六波羅蜜,自然永離一切苦海。
4. 問: 六趣三界廣大無邊, 若唯觀心, 何由免無窮之苦?
答: 三界業報唯心所生, 本若無心, 於三界中, 即出三界。其三界者, 即毒也: 貪為欲界, 嗔為色界, 癡為無色界, 故名三界。由此三毒, 造業輕重, 受報不同, 分歸六處, 故名六趣。
5. 問: 云何輕重分之為六?
答: 眾生不了正因, 迷心修善, 未免三界, 生三輕 趣。
云何三輕 趣?
所謂迷修十善, 妄求快樂, 未免貪界, 生於天趣。
迷持五戒, 妄起愛憎,未免嗔界, 生於人趣。
迷執有為,信邪求福, 未免癡界, 生阿修羅 趣.
如是三類,名 三 輕 趣。
云何三重趣?
所謂 縱三毒心,唯造惡業, 墮三重趣。
若貪業重者,墮餓鬼趣, 嗔業重者,墮 地 獄 趣, 癡業重者,墮畜生趣。
如是三重, 通前三輕, 遂成六趣。
故知一切苦業由自心生。但能攝心, 離諸邪惡, 三界六趣輪迴之苦,自然消滅, 即得解脫。
B. Dịch âm:又涅槃經云: “ 一切眾生悉有佛性, 無明覆故, 不得解脫。” 佛性者即覺性也。但自覺覺他, 覺智明了, 則名解脫。
故知一切諸善以覺為根。因其覺根, 遂能顯現諸功德樹, 涅槃之果因此而成。如是觀心,可名為了。
3. 問: 上說真如佛性一切功德因覺為根, 未審無明之心以何為根?
答: 無明之心, 雖有八萬四千煩惱情欲及恒河沙眾惡, 皆因三毒 以為根本。其三毒者, 即貪嗔癡是也。此三毒心自能具足一切諸惡,猶如大樹, 根雖是一, 所生枝葉其數無邊。彼三毒根, 一 一 根中,生諸惡業, 百千萬億, 倍過於前,不可為喻。
如是三毒心, 於本體中, 應現六根, 亦名六賊, 即六識也。由此六識出入諸根, 貪著萬境, 能成惡業, 障真如體,故名六贼。
一切眾生由此三毒 六賊.惑 亂身心,沈沒生死輪迴六趣,受諸苦惱。猶如江河, 因少泉源, 涓流不絕, 乃能彌漫, 波濤萬里。若復有人斷其本源, 即眾流皆息。
求解脫者, 能轉三毒為三聚淨戒, 轉六賊為六波羅蜜,自然永離一切苦海。
4. 問: 六趣三界廣大無邊, 若唯觀心, 何由免無窮之苦?
答: 三界業報唯心所生, 本若無心, 於三界中, 即出三界。其三界者, 即毒也: 貪為欲界, 嗔為色界, 癡為無色界, 故名三界。由此三毒, 造業輕重, 受報不同, 分歸六處, 故名六趣。
5. 問: 云何輕重分之為六?
答: 眾生不了正因, 迷心修善, 未免三界, 生三輕 趣。
云何三輕 趣?
所謂迷修十善, 妄求快樂, 未免貪界, 生於天趣。
迷持五戒, 妄起愛憎,未免嗔界, 生於人趣。
迷執有為,信邪求福, 未免癡界, 生阿修羅 趣.
如是三類,名 三 輕 趣。
云何三重趣?
所謂 縱三毒心,唯造惡業, 墮三重趣。
若貪業重者,墮餓鬼趣, 嗔業重者,墮 地 獄 趣, 癡業重者,墮畜生趣。
如是三重, 通前三輕, 遂成六趣。
故知一切苦業由自心生。但能攝心, 離諸邪惡, 三界六趣輪迴之苦,自然消滅, 即得解脫。
Đệ Nhị Môn: Phá Tướng Luận: 1-5
1. Vấn viết: Nhược phục hữu nhân chí cầu Phật đạo, đương tu hà pháp tối vi tinh yếu ?
Đáp viết: Duy quán tâm nhất pháp, tổng nhiếp chư pháp,tối vi tinh yếu.
Vấn viết: Hà nhất pháp năng nhiếp chư pháp?
Đáp: Tâm giả vạn pháp chi căn bản. Nhất thiết chư pháp duy tâm sở sanh. Nhược năng liễu tâm, tắc vạn pháp câu bị. Do như đại thụ sở hữu chi điều cập chư hoa quả, giai tất y căn nhi thủy sanh. Cập phạt thụ khứ căn nhi tất tử. Nhược liễu tâm tu đạo, tắc tỉnh lực nhi dị thành. Bất liễu tâm nhi tu đạo, tắc phí công nhi vô ích. Cố tri nhất thiết thiện ác giai do tự tâm. Tâm ngoại biệt cầu, chung vô thị xứ.
2. Vấn: Vân hà quán tâm xưng chi vi liễu?
Đáp: Bồ tát Ma ha tát, hành thâm Bát nhã Ba la mật đa thời, liễu tứ đại ngũ ấm bản không vô ngã. Liễu kiến tự tâm khởi dụng hữu nhị chủng sai biệt.
Vân hà vi nhị ? Nhất giả tịnh tâm. Nhị giả nhiễm tâm. Thử nhị chủng tâm pháp giới tự nhiên, bản lai câu hữu. Tuy ly giả duyên, hợp hổ tương đãi. Tịnh tâm hằng lạc thiện nhân. Nhiễm thể thường tư ác nghiệp. Nhược bất thụ sở hiễm, tắc xưng chi vi thánh, Toại năng viễn ly chư khổ, chứng Niết bàn lạc. Nhược tùy nhiễm tâm tạo nghiệp, thọ kỳ triền phú, tắc danh chi vi phàm. Trầm luân tam giới, thọ chủng chủng khổ. Hà dĩ cố? Do bỉ nhiễm tâm chướng chân như thể cố.
Thập Địa Kinh vân: ‘ Chúng sanh thân trung hữu kim cang Phật tánh.” Do như nhật luân thể minh viên mãn quảng đại vô biên. Chỉ vi ngũ ấm trùng vân phú, như bình nội đăng quang bất năng hiển hiện.
Hựu Niết Bàn Kinh vân: “Nhất thiết chúng sanh tất hữu Phật tánh. Vô minh phú cố, bất năng giải thoát.” Phật tánh giả tức giác tánh dã. Đản tự giác giác tha, giác trí minh liễu, tắc danh giải thoát.
Cố tri nhất thiết chư thiện dĩ giác vi căn. Nhân kỳ giác căn,toại năng hiển hiện chư công đức thụ. Niết Bàn chi quả nhân thử nhi thành. Như thị quán tâm, khả danh vi liễu.
3. Vấn: Thượng thuyết chân như Phật tánh nhất thiết công đức nhân giác vi căn. Vị thẩm vô minh chi tâm dĩ hà vi căn?
Đáp: Vô minh chi tâm, tuy hữu bát vạn tứ thiên phiền não tình dục cập hằng hà sa chúng ác, gia nhân tam độc dĩ vi căn bản. Kỳ tam độc giả, tức tham sâ si thị dã. Thử tam độc tâm tự năng cụ túc nhất thiết chư ác. Do như đại thụ, căn tuy thị nhất, sở sanh chi diệp kỳ số vô biên. Bỉ tam độc căn, nhất nhất căn trung, sanh chư ác nghiệp, bách thiên vạn ức, bội quá ư tiền, bất khả vi dụ.
Như thị tam độc tâm, ư bản thể trung, ứng hiện lục căn, diệc danh lục tặc. Nhất thiết chúng sanh do thử tam độc lục tặc hoặc loạn thân tâm, trầm một sanh tử, luân hồi lục thú, thọ chư khổ não. Do như giang hà, nhân thiếu tuyền nguyên, quyên lưu bất tuyệt, nãi năng di mạn, ba đào vạn lý. Nhược phục hữu nhân đoạn kỳ bổn nguyên, tức chúng lưu giai tức.
Cầu giải thoát giả, năng chuyển tam độc vi tam tụ tịnh giới, chuyển lục tặc vi lục Ba la mật, tự nhiên vĩnh ly nhất thiết khổ hải.
4. Vấn: Lục thú tam giới quảngđại vô biên. Nhược duy quán tâm, hà do miễn vô cùng khổ?
Đáp: Tam giới nghiệp báo duy tâm sở sanh, bản nhược vô tâm, ư tam giới trung, tức xuất tam giới. Kỳ tam giới giả, tức tam độc giả. Tham vi dục giới, sân vi sắc giới, si vi vô sắc giới, cố danh tam giới.
Do thử tam độc, tạo nghiệp khinh trọng, thọ báo bất đồng, phân quy lucj xứ, cố danh lục thú.
5. Vấn: Vân hà khinh trọng phân chi vi lục?
Đáp: Chúng sanh bất liễu chánh nhân, mê tâm tu thiện, vị miễn tam giới, sanh tam khinh thú.
Vân hà tam khinh thú ? Sở vị mê tu thập thiện, vọng cầu khoái lạc, vị miễn tham giới, sanh ư thiên thú. Mê trì ngũ giới, vọng khởi ái tăng, vị miễn sân giới, sanh ư nhân thú. Mê chấp hữu vi, tín tà cầu phúc, vị miễn si giới, sanh a-tu-la thú. Như thị tam loại, danh tam khinh thú.
Vân hà tam trọng thú? Sở vị túng tam độc tâm, duy tạo ác nghiệp, đọa tam trọng thú. Nhược tham nghiệp trọng giả, đọa ngạ quỉ thú. Sân nghiệp trọng giả, đọa địa ngục thú. Si nghiệp trọng giả, đọa súc sanh thú. Như thị tam trọng, thông tiền tam khinh, toại thành lục thú.
Cố tri nhất thiết khổ nghiệp do tự tâm sanh. Đản năng nhiếp tâm, ly chư tà ác , tam giới lục thú luân hồi chi khổ, tự nhiên tiêu diệt, tức đắc giải thoát.
C. Dịch nghĩa:
1/ Việt:
Cửa Thứ Nhì: Luận Về Phá Tướng : 1- 5
1. Hỏi: Nếu có người hết lòng cầu đạo Phật , thì nên tu theo pháp nào là tinh yếu nhất ?
Đáp: Chỉ một pháp quán tâm, bao hàm hết các pháp khác, là tinh yếu nhất.
Hỏi: Tại sao một pháp có thể bao hàm hết mọi pháp đươc?
Đáp: Tâm là gốc rễ của vạn pháp, hết thảy các pháp chỉ do tâm sinh ra. Nếu thấu hiểu dược tâm ắt vạn pháp có đủ trong đó. Ví như cây lớn có nhiều cành nhánh, bông trái, tất cả lúc đầu đều do từ gốc rễ sinh ra. Và, chặt bỏ gốc rễ ắt cây chết.
Vì vậy hiểu rõ tâm mà tu đạo thì ít tổn sức mà dễ thành; không hiểu rõ tâm mà tu đạo ắt phí công vô ích.
Nên biết tất cả thiện ác đều do tự tâm. Tìm cầu cái gì ở ngoài tâm, rốt cuộc không chỗ nào có được.
2. Hỏi: Vì sao nói quán tâm là biết hết cả ?
Đáp: Khi Đại Bồ tát thực hành thâm sâu Bát nhã Ba la mật đa đã thấy rõ bốn đại. năm ấm vốn không, không có ngã vị. Thấy rõ do tự tâm khởi dụng nên có hai loại tâm khác nhau.
Hai tâm đó là gì?
Một là tâm thanh sạch.
Hai là tâm ô nhiễm.
Hai tâm này xưa nay pháp giới tự nhiên có đủ. Tuy kết dính bằng giả duyên, nhưng chúng đối đãi nương tựa nhau. Tâm tịnh hằng vui gây nhân lành; tâm nhiễm thường lo làm chuyện ác.
Nếu tâm không bị nhiễm, tức là thánh xa lìa hết mọi đau khổ, chứng an vui Niết bàn. Còn nếu cứ theo tâm ô nhiễm mà tạo nghiệp, ắt bị che lấp trói buộc, gọi đó là phàm, bị trôi lăn trong ba cõi , chịu đủ thứ khổ. Tại sao vậy ? Do vì tâm nhiễm uế ấy làm chướng ngại bản thể chân như.
Kinh Thập địa nói : “Trong thân chúng sinh có tánh Phật kim cang, ví như mặt trời sáng tõ tròn đầy , rộng lớn vô biên, chỉ vì bị nhiều lớp mây năm uẩn che lấp, giống như ánh sáng cái đèn bị nhốt trong bình kín không thể chiếu hiện ra được.”
Kinh Niết Bàn cũng nói: “ Tất cả chúng sanh đều có tánh Phật, do vô minh che lấp nên không giải thoát được.”
Tánh Phật ấy là tánh giác ngộ vậy. Chỉ minh giác ngộ rồi giúp người giác ngộ, trí giác sáng tỏ rồi gọi là giải thoát. Phải biết rằng mọi diều thiện đều lấy giác trí làm gốc. Từ gốc rễ giác trí này mới hiện ra cây công đức, quả vị Niết Bàn nhân đó mà thành.
Nói quán tâm tức xong hết mọi chuyện là như vậy.
3. Hỏi: Trên đã nói tất cả công đức tánh chân như Phật đều lấy giác làm gốc. Chẳng biết tâm vô minh lấy gì làm gốc?
Đáp: Tâm vô minh, tuy có tám vạn bốn ngàn phiền não, tình dục, với vô số điều ác, nhưng tất cả đều do ba độc làm gốc. Ba độc ấy là tham , sân, si vậy. Tâm ba độc này tự nó có đủ mọi điều ác. Ví như cây lớn cội gốc tuy chỉ là một nhưng sinh ra vô số cành lá. Ở gốc ba độc ấy, mỗi gốc đều sanh ra các nghiệp ác, trăm ngàn vạn ức gấp nhiều lần hơn trước, không thể ví với gì được.
Như vậy tâm ba độc, từ trong bản thể của nó, ứng hiện ra sáu căn, cũng gọi là sáu tên giặc, tức là sáu thức. Do sáu thức này ra vào sáu căn mới có tham muốn vạn cảnh, tạo thành nghiệp ác, che lấp bản thể chân như, nên gọi đó là sáu tên giặc.
Tất cả chúng sanh do ba độc, sáu giặc này mê hoặc làm rối loạn thân tâm, đắm chìm sống chết, luân hồi sáu nẻo, chịu mọi khổ não.Ví như sông lớn do từ nguồn suối nhỏ, nước chảy mãi không ngừng sông nước mới dẫy đầy và muôn dặm sóng giăng. Nếu có người dứt mạch lấp nguồn thì mọi dòng nước ắt dứt theo.
Người cầu giải thoát thường chuyển ba độc thành ba giới tụ tịnh, chuyển sáu giặc thành sáu Ba-la-mật, tức tự nhiên vĩnh viễn xa lìa biển khổ.
4. Hỏi: Sáu đường ba cõi rộng lớn vô biên, nếu chỉ quán tâm thì làm sao thoát khỏi khổ đau vô cùng tận?
Đáp: Nghiệp báo trong ba cõi chỉ do tâm sanh ra, nếu từ trong gốc đã vô tâm thì ở trong ba cõi cũng đã là rời xa ba cõi. Ba cõi ấy tức là ba độc : Tham tạo ra cõi dục, sân tạo ra cõi sắc, si tạo ra cõi vô sắc cho nên gọi là ba cõi.
Do ba độc ấy tạo nghiệp nặng nhẹ khác nhau, thọ nhận quả báo không giống nhau , chia về sáu xứ, nên gọi là sáu nẻo.
5. Hỏi: Thế nào là nhẹ nặng chia ra sáu nẻo?
Đáp: Các chúng sanh không hiểu rõ căn nhân chánh giác, tâm mê tu thiện, chưa có thể thoát khỏi ba cõi, thác sanh về ba nẻo tội nhẹ.
Thế nào là ba nẻo nghiệp nhẹ?
Đó là, mê tu theo mười điều thiện, vọng cầu vui sướng, chưa thoát cõi tham, sẽ sanh về nẻo Trời.
Mê giữ năm giới, vọng khởi thương ghét, chưa thoát khỏi cõi sân, thì sanh về nẻo Người.
Mê chấp cái có, tin tà cầu phước, chưa thoát cõi si, thác sanh về nẻo A tu la.
Ấy là ba loại chúng sanh, gọi là thuộc về ba nẻo nghiệp nhẹ .
Thế nào là ba nẻo nghiệp nặng?
Đó là buông lung theo tâm ba độc, chỉ gây toàn nghiệp ác, đọa sanh về ba nẻo tội nặng.
Nếu nghiệp tham nặng thì rơi vào nẻo quỷ đói, nghiệp sân nặng thì rơi vào nẻo địa ngục, nghiệp si nặng thì rơi vào nẻo súc sanh.
Đó là ba nẻo tội nặng hợp với ba nẻo tội nhẹ nói trên tạo thành sáu nẻo luân hồi.
Nên biết rằng tất cả nghiệp khổ đều do tự tâm sanh ra. Chỉ cần an định tâm, xa lìa các tà ác thì mọi đau khổ của sáu nẻo luân hồi trong ba cõi tự nhiên tiêu mất, tức đắc giải thoát.
2/ English:
1. Question: If someone is intentionally to beseech the way of Buddha, what is the most essential method he has to practice?
Answer: There is only the method of contemplating the mind which includes the others is the most essential.
Question: Why is one method capable to include all the others ?
Answer: The mind is the foundation from which all things have developed. If one can comprehend the mind, he wlll know completely everything else. It is like a great tree has many branches and leaves, flowers and fruits, all which have grown at first from its root. If the trunk is cut and the root destroyed, of course the tree will be died.
Therefore, those , who understand the mind in order to practice the way, use less effort but easier to succeed, and those, who do not understand the mind for practicing the way, use more effort but unsuccess.
Do know that all things good and bad come from your mind. To seek something beyond the mind is finally nowhere possible.
2. Question : How can contemplating the mind be called the complete comprehension?
Answer: In the time of practicing deeply the Prajna Paramita the great Bodhisattva intuitively perceives that the four elements and five aggregates are empty and non self, and that on the functional acting of the mind there are two different kinds.
What are the two? The first is pure mind, and the second is contaminous mind. From past till now, in the phenomenal world there are naturally these two kinds of mind. Related by the illusive causal conditions but they can be mutually existing. The pure mind often rejoices in good deeds; the contaminous mind always thinks about evils.
Those who have been not trapped in the contaminous mind are called sages. So, they are ability to separate from all the afflictions and to realize the bliss of Nirvana. Otherwise, those who are interesting to follow the contaminous mind for doing evil karma, being bound and obscured, are called common men. They are drifted through three realms and received innumerable suffering. Why is it? that is because their self-nature of the suchness is hindered by their contaminous mind.
The sutra of Ten Stages said that: “ In the body of the sentient being
there is the diamond Buddha – nature which is like the sun shining
light fully infinitely. However, it is covered by the dark clouds of the five aggregates like a lamp put in the earthen jar can not be brightened outwardly.
Also the Nirvana Sutra said that: “ All the sentien beings have the Buddha – nature which has been hidden by the ignorance, so they can not be liberated. The Buddha-nature is very the nature of enlightenment. Only be yourselves enlightening then help the others being enlightened, and to realize the perfect enlightenment is called setting free.
All the good deeds , therefore, take the awareness as their root from which has grown the tree of all virtues so that the fruit of Nirvana also acchieved. That is why to say that contemplating the mind is understanding all things
3. Question: As above said that the suchness of Buddha-nature and all meritorious virtues take the awareness as their root, yet what is the foundarion of the ignorant mind ?
Answer: The ignorant mind has even eighty four thousands afflictions of emotive passions, and innumerable evils, but all they are rooted in the three poisons which are very greed, anger, and delusion. This three poisons mind by itself can be contained fully of the evils like the tree has a single root and trunk from which the innumerable branches and leaves have multiplied . Furthermore , each of those three poison root still produces so many millions evils, and so on till that would not take for any example.
From the mind of such three poisons have manifested six sense organs which are also called the six thieves or six kinds of consciousness. For the reason that these kinds of consciousness go in and out through the gates of sense organs, they are attached to limitless desire of properties, and make out the evil consequences that obstruct the suchness buddha-nature, so they are known as the six thieves.
By these three poisons and six thieves, the bodies and minds of all the sentien beings are deceived and disordered . They are sunk in the cycle of births and deaths , wandered through the six paths of reincarnation and suffered from countless afflictions. This misery is like a wide river full of water surging even ten thousands miles of waves which have begun merely from constantly flowing of the small streams. Now, if some person cuts off their source, all those water curents would also be ended.
Someone who seeks to setting free himself must be transforming the three poisons into three collections of pure precepts and the six thieves into six virtues of perfection. Naturally, he has left forever far away from the ocean of sufferance.
4. Question: If all what we do is merely to contemplate the mind, how can we escape from the infinite suffering in the six paths of reincarnation and three realms which are large and wide
boundlessly ?
Answer: The karma in the three realms arises only from the mind. If in the origin the mind is nowhere , you are in the three realms for the moment you are also out of them. These three realms are very from the three poisons: Greed arises the realm of desire, anger set up the realm of form, and ignorance makes out the realm of formlessness, so they are call the three realms.
For the reason that these three poisons have formed either gentle or
grave karmas, their retributions will be also different so that they are further divided into six places known as the six paths of reincarnation .
5. Question: What are the six differences divided by those gentle and grave karmas?
Answer: The sentient beings who not understanding the true cause (Buddha nature) blindly through the delusive mind have practiced the good deeds, do not escape from three realms, will be reincarnated into three gentle or higher paths.
What are three higher paths of rebirth ?
Those who have ambitiously practiced ten good deeds, in the illusion have sought the happiness, and do not get off the realm of desire , so will be reincarnated as gods in heaven path.
Those who have unshakably upholded the five precepts, in the illusion have arisen love and hate, and do not go out the realm of anger, so will be reincarnated as persons in human path.
And those who have blindly attached to the phenomenal existences, have believed in the evil spirits in order to pray for blessing, and do not escape from the ignorant realm, so will be reborn as demons in the asura path.
Such those three kinds are called three gentle or higher paths.
And what are the three lower paths of rebirth ?
The sentient beings who being depended persistently on the mind of three poisons have done merely the evil deeds will be fallen into such places as follows:
Those whose karma of greed is heaviest will be fallen into the path of hungry ghosts. Those whose karma of anger is heaviest will be fallen into the path of hell. and those whose karma of ignorance is heaviest will be fallen the path of beasts.
Such three low paths together with the previous three high paths form the six paths of the cycle of birth and death.
Therefore, you must know that all your karma of suffering just comes from your own mind . Only if can you rightly concentrate your mind and separate from all the evils and wickedness , all of the misery of the three realms and six paths of
samsara will be naturally exterminated, so you are truly liberated.
( Xem tiếp kỳ 5)